เปิดผลสอบ “เสรีพิศุทธ์” ตั้งข้าราชการตำรวจ 7,241 ราย รวม 26 คำสั่ง “มิชอบด้วยกฎหมาย” เหตุยังไม่มีการแก้ไขกฎกระทรวง-ยังไม่ได้ประกาศลงในราชกิจจานุเบกษา ทำให้ไม่มีผลบังคับใช้ตามกฎหมาย แถม “ผบ.ตร.” ยังใช้อำนาจแต่งตั้งเกินขอบเขตที่ก.ตร.ให้ไว้ ทั้งยังไม่ได้รายงานให้ ก.ตร. ทราบหลังออกคำสั่งไปแล้ว เตรียมชง “บอร์ดก.ตร.” ชุด “หมัก” ชี้ขาด เพื่อเยียวยานายตำรวจที่เคว้งต่อไป

กรณีสำนักงานตำรวจแห่งชาติ มีคำสั่ง ตร. ที่ 176/2551 ลงวันที่ 6 มี.ค. 2551 ให้ตั้งคณะทำงานตรวจสอบและแก้ไขปัญหาการแต่งตั้งข้าราชการตำรวจ ที่มีพล.ต.ท.สุวัฒน์ จันทรอิทธิกุล ผู้บัญชาการสำนักงานเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร (ผบช.สทส.) เป็นหัวหน้าคณะทำงาน เพื่อตรวจสอบคำสั่งแต่งตั้งโยกย้ายข้าราชการตำรวจในสังกัดกองบัญชาการตำรวจสอบสวนกลาง (บช.ก.) กองบัญชาการตำรวจสันติบาล (บช.ส.) และจเรตำรวจ ที่มีผลตั้งแต่วันที่ 1 ก.พ.2551 รวม 26 คำสั่ง ที่พล.ต.อ.เสรีพิศุทธ์ เตมียาเวส ผบ.ตร. ช่วยราชการสำนักนายกรัฐมนตรี ออกคำสั่งดังกล่าว และถูกร้องเรียนว่าคำสั่งดังกล่าวอาจมิชอบหรือไม่ถูกต้องตามหลักของกฎหมาย ทำให้เกิดปัญหาในการปฏิบัติหน้าที่ เพราะไม่มีกฎระเบียบออกมารองรับอย่างถูกต้องนั้น

ปรากฏว่า ผลการสอบข้อเท็จจริงดังกล่าวของคณะทำงานฯชุดนี้ สรุปสาระสำคัญว่า

พิจารณาประเด็น “ตำแหน่งที่แต่งตั้งในคำสั่ง” เป็นตำแหน่งที่ถูกต้อง ครบถ้วนตามระเบียบหรือไม่

1.คำสั่งทั้ง 26 คำสั่ง ซึ่งมีการแต่งตั้งข้าราชการตำรวจมากถึง 7,241 รายนั้น ยังไม่มีการแก้ไขกฎกระทรวงแบ่งส่วนราชการฯ ของ บก.ป., บก.ปดส., บก.ปศท., บก.ปทส., บก.ทล. และ บก.ทท. การแบ่งส่วนราชการของหน่วยงานดังกล่าวข้างต้น ยังคงเป็นไปตามกฎกระทรวงแบ่งส่วนราชการฯเดิม และตำแหน่งฝ่ายปฏิบัติการ 1-10 ของ บก.ป., บก.ปดส., บก.ทล. และ บก.ทท. และตำแหน่งฝ่ายปฏิบัติการ 1-5 ของ บก.ปศท. และ บก.ปทส. ที่กำหนดไว้ในกฎกระทรวงของส่วนราชการนั้น ยังไม่มีผลตามกฎหมาย จนกว่าจะมีการแก้ไขกฎกระทรวงและประกาศในราชกิจจานุเบกษา

2.กรณี บก.ท. นั้น ตามกฎกระทรวงแบ่งส่วนราชการฯ กำหนดให้ บก.ท. ประกอบด้วย 3 กก. และมีอำนาจหน้าที่ปฏิบัติตามกฎหมายว่าด้วยอาวุธปืน เครื่องกระสุนปืน วัตถุระเบิด ดอกไม้เพลิง กฎหมายว่าด้วยภาพยนตร์ กฎหมายว่าด้วยโรงรับจำนำ กฎหมายว่าด้วยโรงแรม การพนัน การควบคุมการเรี่ยไร การควบคุมกิจการเทปและวัสดุโทรทัศน์ และกฎหมายอื่นที่อยู่ในอำนาจหน้าที่ของ ตร. แต่จากการอนุมัติกำหนดตำแหน่งดังกล่าวข้างต้น ตร.ได้กำหนดอำนาจหน้าที่ให้ บก.ท. รับผิดชอบในการรักษาความสงบเรียบร้อย ป้องกันปราบปรามอาชญากรรม สืบสวนสอบสวนคดีที่เกี่ยวข้องกับการควบคุมผู้บริโภคเขตพื้นที่ โดยแบ่งออกเป็น 4 ฝ่ายปฏิบัติการ ซึ่งการกำหนดอำนาจหน้าที่ในระดับ บก.นั้น พ.ร.บ.ตำรวจแห่งชาติ พ.ศ.2547 มาตรา 10 กำหนดไว้ให้ออกเป็นกฎกระทรวง รวมทั้งต้องประกาศกำหนดหน่วยงานและเขตอำนาจความรับผิดชอบหรือเขตพื้นที่ปกครองส่วนราชการ เพื่อให้มีผลบังคับใช้ตาม ป.วิอาญา ดังนั้น หากยังไม่มีการแก้ไขกฎกระทรวงและประกาศในราชกิจจานุเบกษา เรื่องการแบ่งส่วนราชการและอำนาจหน้าที่ของ บก.ท. ตำแหน่งต่างๆ ในฝ่ายปฏิบัติการ 1-4 ของ บก.ท. จึงยังไม่มีผลตามกฎหมาย

3.สำหรับตำแหน่งฝ่ายปฏิบัติการข่าว 1-10 ของ ส. เป็นตำแหน่งที่กำหนดขึ้นใหม่ โดยยังไม่มีการแก้ไขกฎกระทรวงและประกาศในราชกิจจานุเบกษา จึงเป็นตำแหน่งที่ไม่มีผลตามกฎหมาย เช่นเดียวกับตำแหน่งใน บก.ของบช.ก.ดังกล่าว

4.ส่วนตำแหน่งเจ้าหน้าที่ประจำชุดปฏิบัติการของ จต. เป็นการกำหนดตำแหน่งประจำ จต. ซึ่งเป็นส่วนราชการที่มีอยู่เดิมใน พ.ร.ฎ.ฯ มิใช่การกำหนดตำแหน่งให้กับส่วนราชการที่เกิดขึ้นใหม่ใน จต. กรณีการกำหนดตำแหน่งใน จต. จึงแตกต่างกับการกำหนดตำแหน่งใน บช.ก. และ ส. ทำให้การกำหนดตำแหน่งใน จต.มีผลตามกฎหมาย

พิจารณาประเด็น “ผู้มีอำนาจแต่งตั้ง ดำเนินการถูกต้องตามระเบียบกฎหมายหรือไม่”

1.ตามพ.ร.บ.แห่งชาติ พ.ศ.2547 การแต่งตั้งตำรวจให้ดำรงตำแหน่งตั้งแต่ ผกก.ลงไป มาตรา 54 ได้กำหนดให้เป็นอำนาจของ ผบช. หรือตำแหน่งเทียบเท่า ซึ่งเป็นหัวหน้าส่วนราชการในระดับ บช.นั้นๆ เป็นผู้สั่งแต่งตั้ง และการแต่งตั้งข้ามส่วนราชการ มาตรา 55 กำหนดให้ ผบช. หรือผู้ดำรงตำแหน่งเทียบเท่า ซึ่งเป็นหัวหน้าส่วนราชการทั้งสองแห่งตกลงกัน และให้ ผบช. ของหน่วยที่จะแต่งตั้งไปนั้น เป็นผู้สั่งแต่งตั้ง และหลักเกณฑ์วิธีการที่จะใช้ในการแต่งตั้งนั้น มาตรา 59 ได้กำหนดไว้ให้เป็นไปตามคุณสมบัติเฉพาะตำแหน่ง เว้นแต่ได้รับอนุมัติจาก ก.ตร. และมาตรา 32 และ 57 กำหนดให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์และวิธีการกำหนดไว้ในกฎ ก.ตร. ในกรณีที่ ผบ.ตร. จะเป็นผู้ใช้อำนาจสั่งแต่งตั้งได้นั้น มาตรา 56 ได้กำหนดให้ทำได้ในกรณี “ในกรณีที่ ผบ.ตร. เห็นว่า การใช้อำนาจในการแต่งตั้งของผู้บัญชาการไม่เป็นธรรม หรือมีกรณีไม่ชอบด้วยหลักเกณฑ์ หรือวิธีการที่ ก.ตร. กำหนดตามมาตรา 57 หรือมีกรณีที่จะต้องดำเนินการทางวินัยและมีความจำเป็นต้องให้ข้าราชการตำรวจ ซึ่งดำรงตำแหน่งตั้งแต่มาตรา 44(5) ลงมาให้พ้นจากพื้นที่หรือหน้าที่ หรือมีเหตุพิเศษตามที่ ก.ตร. กำหนดให้ ผบ.ตร. มีอำนาจสั่งแต่งตั้งสั่งข้าราชการตำรวจให้ดำรงตำแหน่งตามมาตรา 44(5) ลงมาได้ตามควรแก่กรณี” ซึ่งมีลักษณะเป็นการควบคุมกำกับดูแลการใช้อำนาจของ ผบช.ต่างๆ ที่จะทำให้เกิดความเสียหายหรือไม่เป็นธรรม หรือเป็นเหตุพิเศษต่างๆ ที่จำเป็นต้องให้ ผบ.ตร. เป็นผู้ใช้อำนาจแต่งตั้ง

2.การแต่งตั้งข้าราชการ ตามคำสั่งที่มีผลตั้งแต่วันที่ 1 ก.พ. 2551 เป็นต้นไป รวม 26 คำสั่ง จำนวน 7,241 รายนั้น เป็นการแต่งตั้งลงในตำแหน่งตั้งแต่ ผกก.ลงไป บางรายแต่งตั้งลงใน บช.เดิม บางรายแต่งตั้งข้ามส่วนราชการและ ผบ.ตร. เป็นผู้สั่งแต่งตั้ง ตามมาตรา 56 โดยอาศัย “เหตุพิเศษตามที่ ก.ตร.กำหนด” ตามมติ ก.ตร. ครั้งที่ 15/2550 เมื่อวันที่ 17 ต.ค. 2550 ซึ่งเมื่อได้ตรวจสอบ มติ ก.ตร.ดังกล่าวซึ่งกำหนดไว้ว่า “ให้การแต่งตั้งข้าราชการตำรวจดำรงตำแหน่งที่กำหนดขึ้นในครั้งนี้และที่เกี่ยวพันกัน รวมทั้งการคัดเลือกหรือแต่งตั้งข้าราชการตำรวจดำรงตำแหน่งที่จะได้รับการกำหนดขึ้นใหม่ในโอกาสต่อไป เป็นเหตุพิเศษที่ ก.ตร. กำหนดตามมาตรา 56 แห่งพ.ร.บ.ตำรวจแห่งชาติ พ.ศ.2547”